|
ويژگيهاي جغرافيايي ، تاريخي و سياسي و اداري شهرستان مهاباد
:
ويژگيهاي
جغرافيايي تاريخي شهرستان مهاباد :
مهاباد در
گذشته آبادي كوچك بوده و در سال 1038 هجري قمري شخصي به نام بوداق سلطان،
در اواخر سلطنت شاه عباس اول، رياست ايل مكري را به دست گرفته و مركز خود
را به مهاباد منتقل كرد. اين شخص آثاري نظير بردسور (پل سرخ) (1079 هجري
قمري) و مزگوتي سور (مسجد سرخ) (1089 هجري قمري) از خود به يادگار گذاشته
است. راجع به سابقه تاريخي و تاريخ ايجاد و احداث مهاباد اطلاع دقيقي در
دست نيست. مسلم است كه بيش از 400 سال از عمر آن نمي گذرد، زيرا در هيچ يك
از كتب معتبر، حتي شرفنامه (تأليف شرفخان تبليسي) كه در زمينه تاريخ گرد
حدود 1007 هجري قمري نوشته شده اشارهاي به وجود مهاباد نشده است اما شهر
قديمي و باستاني بنام درياز در نزديكي آن وجود داشته است. ولي امروزه از
اين شهر باستاني جز خرابههاي از بين رفته چيز ديگري به جاي نمانده است كه
فقط دهي در نزديكي آن شهر به همان نام بوجود آمده است، مهاباد سابقاً
ساوجبلاغ ناميده ميشد. مرآت البلدان ناصري مينويسد: مسجد جامع
ساوجبلاغ از بناهاي بداق سلطان بن شيرخان ابن شيخ حيدرخان مكري است كه
حكومت مكري و ساوجبلاغ و غيره را داشته و اين مسجد را در سنه هزار و هشتاد
و نه بنا نموده است و در شهريور 1314 نام اين شهر به مهاباد تبديل شد.
دولتهاي
عثماني و روسيه در اين شهر كنسولگري داشتهاند. در سال 1914 كنسول روسيه در
اين شهر كشته ميشود و در نتيجه به فرمان ژنرال گرچنكو مردم شهر قتل و عام
ميشوند و قحطي بي سابقهاي در اين منطقه حكمفرما ميشود.
ويژگيهاي
سياسي و اداري شهرستان مهاباد :
شهرستان
مهاباد در 119 كيلومتري مركز استان آذربايجان غربي و در بين شهرستانهاي
نقده، اشنويه، سردشت، بوكان و مياندوآب قرارگرفته و از شمال به درياچه
اروميه محدود ميگردد. اين شهرستان داراي 2 بخش بنامهاي مركزي و خليفان و
داراي 5 دهستان است.
بخش مركزي
دهستانهاي آختاچي غربي، مكريان شرقي، مكريان غربي، بخش خليفان دهستانهاي
كاني بازار و منكور شرقي را شامل ميشود.
|
نام
بخش / دهستان |
مساحت
( كيلومتر مربع ) |
تعداد روستاها |
نام مركز |
|
جمع |
داراي سكنه |
خالي از سكنه |
|
كل شهرستان |
583/2591 |
195 |
190 |
5 |
مهاباد |
|
خليفان
كاني بازار
منگور شرقي |
044/1302
947/617
097/684 |
115
44
71 |
110
43
67 |
5
1
4 |
خليفان
كيتكه
عبدالله كرده |
|
مركزي
آختاچي غربي
مكريان شرقي
مكريان غربي |
539/1289
210/485
279/316
054/488 |
80
36
18
26 |
80
36
18
26 |
-
-
-
- |
مهاباد
قره بلاغ
گوگ تپه
درياز |
ويژگيهاي جغرافياي طبيعي شهرستان مهاباد :
ـ موقعيت ، حدود
و وسعت شهرستان مهاباد :
شهرستان
مهاباد با وسعت 583/2591 كيلومترمربع ، حدود 04/7 درصد از سطح استاني را به
خود اختصاص مي دهد . اين شهرستان در محدوده ارتفاعي 1000 تا بيش از 2500
متر قرار گرفته و شيب متوسط وزني آن 9 درصد محاسبه شده است و شيب ارتفاعات
از شرق به غرب و غرب به شرق و جنوب به شمال كاسته مي شود و از نظر موقعيت
جغرافيايي مركز شهرستان در 45 درجه و 43 دقيقه طول جغرافيايي و 36 درجه و
46 دقيقه عرض جغرافيايي قرار گرفته است .
ـ
كوههاي شهرستان مهاباد :
كوههاي شهرستان مهاباد با
توجه به وضعيت توپوگرافي ادامه سلسله جبال زاگرس در قسمت غرب و جنوب اين
شهرستان واقع شده است و عمده كوههاي منطقه لندشيخان با ارتفاع 2804 متر،
كوه كليجه
با ارتفاع 2580 متر، كوه
شاخ سفيد با ارتفاع 1585 متر، كوه سليم با ارتفاع 2080 متر، كوه مام قوجاق
به ارتفاع 2018 متر، كوه قره داغ به ارتفاع 1652 متر و كوه قزل داغ به
ارتفاع 1936 متر مي باشند .
ـ
دشت هاي شهرستان مهاباد :
در شهرستان مهاباد يك دشت واقع شده كه توضيحاتي ذيلاً ارائه مينماييم دشت
مهاباد با مساحت 23700 هكتار در جنوب درياچه اروميه قرار گرفته است اين دشت
اكثراً در ساحل راست رودخانه مهاباد واقع است و از آبرفتهاي رودخانه مهاباد
و مسيلهاي منتهي به آن بوجود آمده و دشت حاصلخيزي است كه برروي رسوبات
آبرفتي جديد در شهر مهاباد به سمت
شمال شكل گرفته است. اراضي
زيركشت در اين دشت باغات و قلمستان و زراعت ميباشد. عمدهترين محصولات در
كشت آبي يونجه به همراه شبدر، اسپرس،گندم، جو، در كشت ديم گندم و جو
ميباشد. آب سطحي دشت را مهاباد چاي تأمين ميكند. اين رودخانه از ارتفاعات
مام سوار و ابراهيم جلال سرچشمه گرفته و وارد درياچه سد مهاباد ميشود. سد
مهاباد كنترلكننده اصلي سرشاخههاي رود مهاباد ميباشد وآب ذخيره شده وارد
دشت مهاباد شده و سپس مورد استفاده در مزارع و باغات قرار ميگيرد.

نقشة پراكنش دشتهاي شهرستان مهاباد

نمايي از دشت مهاباد
ـ دره هاي شهرستان مهاباد :
درهها كه به لحاظ موقعيت خاص خود داراي جريان آب و
سرسبزي دامنه ها و ... مورد توجه علاقمندان به تفريح و گذران اوقات فراغت
در ايام تعطيل و خسته از كار و محيط شهري هستند ميباشد.
ـ
دره كوتر :
اين دره در مسير جاده مهاباد به سردشت و شاخه اي از رودخانه مهاباد كه در
آن جاري است واقع شده كه محيط و سواحل اطراف سد مهاباد بر زيبايي دره
افزوده و مورد توجه بسياري از مردم و علاقه مندان كه به گذران اوقات فراغت
و مشتاق استفاده از اين نعمت
خدادادي هستند قرار ميگيرد و بعلاوه افراد علاقهمند به
صيد تفريحي كه تعدادشان در اين شهرستان زياد است به اين منطقه مراجعه
ميكنند.
ـ دره عيسي كندي :
اين دره در
جاده برهان واقع گرديده و غارآبي سهولان در دامنه آن قرار گرفته است و از
مهمترين و كم نظيرترين غارهاي طبيعي كشور و از شگفتانگيزترين جلوههاي
طبيعت زيباي سرزمين آذربايجان غربي است كه از ديرباز مورد توجه علاقهمندان
به طبيعت بوده است.
صفحه 1
2
3
4
5
6 |